Voorzichtig met kindervuurwerk

Sterretjes verschillen erg van ander vuurwerk. Ze branden langzaam en geven geen knal. Daarom laten ouders hun kinderen met een gerust hart sterretjes afsteken, soms zelfs binnenshuis. Toch zijn sterretjes niet zo onschuldig als ze lijken.

Fop of schertsvuurwerk is consumentenvuurwerk dat het hele jaar te koop is en ook altijd afgestoken mag worden. Hieronder vallen niet alleen sterretjes en knalerwten, maar ook bijvoorbeeld Bengaalse lucifers, trektouwtjes en fluiters. Sinds 1 juli 2012, toen een nieuw vuurwerkbesluit van kracht werd, is de oude term fop en schertsvuurwerk komen te vervallen. Het vuurwerk valt nu in categorie 1, voor vuurwerk dat zeer weinig gevaar oplevert, niet teveel lawaai maakt en geschikt is voor gebruik in een besloten ruimte, zoals binnenshuis. Vuurwerk in deze categorie mag worden gekocht door kinderen vanaf 12 jaar. De maximale kruitinhoud is vastgesteld op 7 gram. Door deze wij ziging van regels is vuurwerk wat vroeger uitsluitend gekocht mocht worden door zestien jaar of ouder, nu ineens 12+ geworden, zoals grondbloemen en huilfon­teinen.

Gekleurde vonken

Sterretjes vallen in deze categorie. Het vuurwerk brandt langzaam en geeft gekleurde vonken en andere effecten. Sterretjes worden over het algemeen gemaakt van ijzerdraad met een lengte van 20 tot 75 cm lang. De draad is één of meerdere keren in een stroperig pyrotechnisch mengsel (sas) gedoopt. Wanneer dit opgedroogd is, bedekt dit de draad voor ongeveer twee derde. Een sterretje bestaat uit brandstof, zuur­stofverbinding, oxidator, ijzer of metaal en bindmiddel, waarbij soms het bindmiddel eveneens als brandstof wordt gebruikt. De vonken ontstaan door de snelle verbranding van metaalpoeder. Het oxiderende middel zorgt daarbij voor de benodigde zuurstof. Door ver­schillende soorten metaal te gebruiken, kunnen diverse kleuren verkregen worden.

Vaak zijn de staafjes voorzien van een coating om oxidatie van het metaalpoeder te voorkomen. De aan­wezigheid van zouten van een groot aantal metalen zorgen dat de sterretjes met een andere kleur branden dan geelwit. Bariumnitraat of chloride geeft een bleekgroene vlam, koperchloride zal een blauwgroene vlam geven en calcium en strontiumzouten geven rode vlammen.

Kindervuurwerk?

Sterretjes lijken onschuldig en worden soms met de veilig klinkende term ‘koud vuur’ omschreven. On­juist, de vonken zijn in werkelijkheid zeer heet maar zo klein dat ze (haast) niet gevoeld kunnen worden. Daar­door zijn sterretjes verantwoordelijk voor het grootste gedeelte van de ongelukken bij legaal vuurwerk. Dit komt voornamelijk doordat sterretjes als ‘kindervuur­werk’ wordt gezien. Ouders denken dat kinderen zelf­standig met sterretjes kunnen omgaan. Daarbij gaan ze eraan voorbij dat de verbranding in het ‘hart van de vlam’ plaatsvindt bij een hoge temperatuur, die kan oplopen tot 1100 °C. Helemaal geen koud vuur, maar echt vuurwerk dat kan leiden tot ernstige brandwon­den aan de handen of gezicht of het kleding kan laten ontvlammen.

Sterretjes hebben nog steeds de naam van fop en schertsvuurwerk, waarvoor minder strenge regels gel­den. Ze zijn bijvoorbeeld het hele jaar te koop en mo gen overal en altijd worden afgestoken, ook binnens­huis. Dit laatste staat overigens nergens letterlijk in de wet. Volgens het vuurwerkbesluit moet de vuurwerk­fabrikant op de verpakking zetten hoe het vuurwerk op een veilige manier kan worden afgestoken. De Fe­deratie Vuurwerkhandel Nederland ziet geen gevaar in het binnenshuis branden van sterretjes, mits er genoeg ruimte is en het boven een stenen vloer gebeurt. Toch zijn er voldoende redenen om vraagtekens te zetten bij ‘veilig’. Voorzichtigheid blijft geboden om ongevallen en ongelukken, zeker bij jonge kinderen, te voorko­men. Het is verstandig om ook categorie 1 vuurwerk, waar sterretjes onder vallen, alleen te laten gebruiken onder toezicht van volwassenen.

Related posts