Dagboek van een instructeur

De meeste deelnemers aan een opleiding of herhalingsles EHBO of BHV zijn erg gemoti­veerd en begrijpen het belang van goede eerste hulp in afwachting van professionele hulp. Een enkele keer tref je iemand in de groep die aanwezig is omdat hij moet. Hij moet BHV’er worden van zijn leidinggevende of hij is bij de BHV gegaan omdat er een financiële vergoe­ding tegenover staat. Op een ochtend was dat het geval. In een groep van twaalf cursisten zat een jongeman met een uitstraling van: ‘Ik moet hier nu eenmaal zitten, maar je moet niet denken dat ik me zal inspannen. Wat ik ook probeerde, de man bleef negatief en had regelmatig commentaar op wat er in de les gebeurde.

Een van de onderwerpen die tijdens de les aan de orde kwam was ‘verslikking’. Iedereen heeft zich wel­eens verslikt en al gauw kwamen er ervaringsverhalen boven. Een cursist vertelde dat hij eerste hulp moest verlenen bij zijn vrouw. Doordat ze zich verslikte, liep ze een volledige blokkade van de luchtweg op. Kordaat optreden kan in dit geval levensreddend zijn. Immers, een volledige blokkade betekent dat iemand niet meer kan ademen, en zal de patiënt – als de obstructie niet wordt opgeheven – bewusteloos raken.

Natuurlijk kwam de vraag op tafel: “Wat doe je als ie­mand zich verslikt heeft en bewusteloos raakt?” Op dat moment kwam de negatieve jongeman voor de eerste keer in de les tot leven. Zijn reactie: “Oh, dat heb ik op de televisie gezien. Je moet een aardappelschilmesje pakken en een gaatje in de luchtpijp maken. Daarna steek je er de hulp van een balpen in, zodat de patiënt weer kan ademen:’ Enigszins verbijsterd kijk ik hem aan. Maakt hij een grapje of is deze man serieus? Ik probeer uit te leggen dat l) een gaatje in iemands keel maken tot het medisch handelen behoort en als zoda­nig alleen door een specialist uitgevoerd kan worden. En 2) door een dergelijke handeling ondeskundig uit te voeren je de patiënt wel eens zijn laatste kans op overleven zou kunnen ontnemen. Helaas de boodschap komt bij deze meneer niet binnen. Hij blijft stoer roepen dat als hij iemand ziet die stikt, hij toch echt het mes erbij zou nemen.

Er zijn situaties waar je als instructeur helemaal stil van wordt. Geen enkele redenering helpt, het is alsof je tegen een betonnen muur staat te praten. Als verant­woordelijk instructeur voel je je in zo’n situatie behoorlijk machteloos. Als iemand alle vaardigheden beheerst voor het verlengen van het diploma, kun je dan weige­ren je handtekening te zetten op het verlengingsformu­lier? Het stelt je voor een dilemma. Dit komt gelukkig niet vaak voor, maar ik ben er nog niet helemaal uit. Soms denk je dat dat je in je vele jaren als instructeur alles al gezien hebt. Dankbaar was ik toen Baywatch niet meer op tv was en wij, als instructeurs EH, weer een reëler beeld van de eerste hulp bij verdrinking kon­den schetsen. Sommige tv-programma’s brengen onze cursisten op een dwaalspoor en wij, instructeurs EH, moeten dat weer recht zien te trekken: van tijd tot tijd een ware uitdaging!

Els Knaapen, Docent N.O.D.E. Opleiding

Related posts