Dagboek van een instructeur: Doof

Zelfs met vele j a r en praktijkervaring achter de rug, kun je soms toch nog weer voor onverwachte situaties komen te staan. Dat overkwam mij toen ik werd gevraagd of het voor een dove mevrouw mogelijk zou zijn het diploma eerste hulp te halen. W e l , als iemand aan de eindtermen kan voldoen, w a a r om zou dat dan niet mogelijk zijn? Dus luidde mijn antwoord bevestigend.

De dove mevrouw werd aangemeld voor een reguliere cursus. “Maar,” zo werd er bij gezegd, “er is geen enkel probleem. Mevrouw brengt een schrijftolk mee. Alles wat er tijdens de les gezegd wordt, wordt door de tolk ter plekke in de computer gezet, zodat mevrouw het gezegde op het computerscherm kan meelezen.” Natuurlijk had ik wel eens van doventolken gehoord, maar mijn kennis reikte niet verder dan tolken die gesproken taal omzetten in gebarentaal. Hier zou dat dus anders gaan en ik was er dan ook heel nieuwsgierig naar. Zou ik rekening moeten houden met de tolk en extra langzaam moeten praten? Of zou ik, net als bij andere tolken, na iedere zin even moeten wachten om de tolk de kans te geven te Vertalen’?

De eerste les brak aan en de nieuwe cursisten kwamen wat aarzelend het leslokaal binnen. Onder hen de dove mevrouw, maar… geen tolk! Helaas bleek er geen beschikbaar en mevrouw had besloten het dan maar zonder tolk te proberen. Dat werd dus een uitdaging en al meteen bij de eerste les bleek hoe moeilijk het zou worden om er voortdurend voor te zorgen dat deze cursiste de les zou kunnen volgen. Op het moment dat ik mijn hoofd van haar afdraaide, raakte ze de draad volledig kwijt. Bovendien bleek al snel dat mevrouw niet alleen een gehoor-, maar ook een leerprobleem had. Het leidde vaak tot komische situaties, maar ook soms tot wanhoop van mijn kant. Zou deze mevrouw wel ooit zover komen dat ze het examen zou kunnen halen? Maar ze bleek een doorbijter te zijn die niet van opgeven wist en keihard werkte om zich de stof eigen te maken.

De dag van het examen brak aan en zoals gewoonlijk waren alle kandidaten behoorlijk nerveus. Met rode wangen en trillende handen ging menigeen het lokaal binnen waar de examinatoren zaten te wachten. En zoals dat altijd het geval is, was ook ik behoorlijk gespannen. Had ik deze mensen wel goed voorbereid op dit examen? Zouden ze niet door de zenuwen allerlei vreemde fouten gaan maken? Hoe zou het gaan met de mevrouw die door haar doofheid toch behoorlijk gehandicapt was? Zou ze wel begrijpen wat de examinatoren van haar vroegen? Ik dacht terug aan de keer dat ze op de borstkas had zitten blazen in plaats van op de mond. Of aan de les over brandwonden waar ze maar niet kon begrijpen dat tweedegraads brandwonden anders behandeld moeten worden dan blaren opgelopen tijdens een wandeling.

De spanning onder de wachtenden op de uitslag steeg enorm. Maar gelukkig kwam er eindelijk een einde aan toen de examinator het verlossende woord sprak: “Gefeliciteerd allemaal. We hebben er weer 12 gediplomeerde EHBO’ers bij!” Hij moest de woorden nog een keer herhalen, maar toen kwam de boodschap ook bij onze nieuwe mede-EHBO’er binnen: ze had haar handicap overwonnen en laten zien wat je met doorzettingsvermogen kunt bereiken.

Els Knaapen
Instructeur Eerste Hulp I lid N.O.D.E.

Related posts